Podatek od morskich farm wiatrowych jako jeden z proponowanych instrumentów regulujący status prawny morskich farm wiatrowych

Czas czytania: 5 minuty

Podatek od morskich farm wiatrowych jako jeden z proponowanych instrumentów regulujący status prawny morskich farm wiatrowych

Cel uregulowania statusu prawnego morskich farm wiatrowych

W dniu 20 grudnia 2019 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji pojawił się rządowy projekt ustawy o promowaniuwytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych. Prace nad projektem są prowadzone w ramach Ministerstwa Aktywów Państwowych. Jak wynika z uzasadnienia załączonego do projektu ustawy, celem którego wykonanie ma zostać zapewnione jest spełnienie zobowiązania wynikającego z art. 3 ust. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/2001 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych, na mocy którego to artykułu na Rzeczypospolitej Polskiej spoczywa zobowiązanie do utrzymania po 2020 r. obowiązkowego udziału odnawialnych źródeł energii w końcowym zużyciu energii brutto na poziomie nie niższym niż 15 %. Ponadto, Minister Aktywów Państwowych w uzasadnieniu podkreśla, że wprowadzenie do polskiego systemu prawnego regulacji dotyczących morskich farm wiatrowych ma doprowadzić do ułatwień w procesie inwestycyjnym związanym z powstawaniem morskich farm wiatrowych poprzez zapewnienie regulacji prawnych, które doprowadzą do ograniczenia wątpliwości związanych ze stanem prawnym regulacji dotyczących morskich farm wiatrowych oraz poprzez wprowadzenia systemu wsparcia. W uzasadnieniu do projektu ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych, Minister Aktywów Państwowych słusznie podkreśla, że obecne regulacje ustawy o odnawialnych źródłach energii nie regulują w pełni sytuacji prawnej i faktycznej morskich farm wiatrowych.

Propozycja podatku od morskich farm wiatrowych odpowiedzią na lukę prawną w przypadku opodatkowania morskich farm wiatrowych podatkiem od nieruchomości

W rozdziale 11 projektu ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych znajdują się przepisy dotyczące nowego podatku – podatku od morskich farm wiatrowych. W uzasadnieniu do projektu ustawy Minister Aktywów Państwowych podkreśla, że propozycja podatku od morskich farm wiatrowych jest uzasadniona tym, że w obecnym stanie prawnym morskie farmy wiatrowe nie były objęte podatkiem od nieruchomości, który dotyczył elektrowni wiatrowych zlokalizowanych na lądzie. Stanowisko Ministra Aktywów Państwowych wydaje się być słuszne w świetle wywodzonej z art. 32 Konstytucji RP konstytucyjnej zasady równości opodatkowania, ponieważ jeżeli ustawodawca zdecydował się na opodatkowanie elektrowni wiatrowych, to powinny być opodatkowane zarówno elektrownie wiatrowe znajdujące się na lądzie, jak i znajdujące się w wyłącznej strefie ekonomicznej. W doktrynie prawa podatkowego zaznaczano, że obecne regulacje dotyczące podatku od nieruchomości nie obejmowały morskich farm wiatrowych – wypowiadał się o tym Bogumił Pahl w artykule „Morskie farmy wiatrowe zlokalizowane w wyłącznej strefie ekonomicznej a podatek od nieruchomości”, który został opublikowany na łamach czasopisma „Finanse Komunalne”. Zdaniem B. Pahla objęcie morskich elektrowni wiatrowych podatkiem od nieruchomości jest niemożliwe, ponieważ nie sposób ustalić właściwą uchwałę rady gminy w sprawie stawek podatkowych podatku od nieruchomości dla morskich farm wiatrowych zlokalizowanych w wyłącznej strefie ekonomicznej, ponieważ zgodnie z art. 15 ustawy o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej wyłączna strefa ekonomiczna nie stanowi terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a więc wyłączna strefa ekonomiczna nie leży na obszarze jakiejkolwiek gminy, która mogłaby ustanowić uchwałę w sprawie stawki podatkowej podatku od nieruchomości dla obszaru położonego w wyłącznej strefie ekonomicznej. Na podstawie poglądu B. Pahla o wpływie art. 15 ustawy o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej można zauważyć, iż art. 85 projektu ustawy o promowaniuwytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych stanowi superfluum ustawowe, ponieważ artykuł ten zmienia art. 2 ust. 3 pkt 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wyłączając spod podatku od nieruchomości wyłączną strefę ekonomiczną, która jest już wyłączona spod podatku od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 2 w związku z art. 15 ustawy o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej.

Podobieństwa i różnice pomiędzy podatkiem od morskich farm wiatrowych a podatkiem od nieruchomości

W projekcie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych warto zwrócić uwagę na art. 64 ustawy, który przyjmuje dla morskich farm wiatrowych inną podstawę opodatkowania niż zawartą w ustawie regulującej opodatkowanie elektrowni wiatrowych podatkiem od nieruchomości. Na mocy proponowanych regulacji w zakresie podatku od morskich farm wiatrowych, podstawą opodatkowania miałaby być moc zainstalowana elektryczna morskiej farmy wiatrowej wynikająca z koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej w tej morskiej farmie wiatrowej, a nie powierzchnia części budowlanej wraz fundamentami jako odrębnej pod względem technicznym części morskiej elektrowni wiatrowej składającymi się na całość użytkową. Mimo tego, w projekcie podatku od morskich elektrowni wiatrowych można zauważyć pewne podobieństwa względem podatku od nieruchomości, w szczególności w proponowanym art. 66 określającym zasady powstawania obowiązku podatkowego w podatku od morskich elektrowni wiatrowych oraz art. 68 projektu określającym proponowane zasady powstawania zobowiązania podatkowego w podatku od morskich elektrowni wiatrowych.

Zwrócić uwagę należy również na art. 65 ust. 2 projektu ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych, który zawiera odstępstwo od zasad ogólnych zawartych w art. 63 ustawy – Ordynacja podatkowa względem zaokrąglania wysokości podatku od morskich farm wiatrowych za dany rok. W przypadku podatku od morskich farm wiatrowych, wysokość podatku będzie zaokrąglana w górę z dokładnością do jednego grosza. Objęcie projektowanego podatku od morskich farm wiatrowych odrębnym reżimem zaokrąglania wysokości zobowiązania podatkowego należy uznać za konieczny, ponieważ zapobiegnie to trudnościom w ustaleniu wysokości podatku w sytuacji, gdyby moc zainstalowanej elektrycznej morskiej farmy wiatrowej wyrażonej w MW wynikającej z koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej utrudniała dokonanie obliczeń z dokładnością do jednego grosza.

Naruszenia zasad prawidłowej legislacji w projekcie regulacji dotyczących opodatkowania morskich farm wiatrowych

Należy również zwrócić uwagę na naruszenie zasady określoności prawa w art. 65 ust. 1 w związku z art. 65 ust. 4 opisywanego projektu ustawy. W art. 65 ust. 1 projektu ustawodawca określa konkretną kwotę, której iloczyn będzie stanowił wysokość podatku, a w art. 65 ust. 4 ustawodawca przewiduje sposób waloryzacji tejże kwoty. Wydaje się słusznym, iż zgodnie z zasadą określoności prawa, pierwsza kwota obowiązująca po uchwaleniu ustawy, której iloczyn będzie stanowić wysokość podatku powinna być określona w innej jednostce redakcyjnej niż w tej, która określa zasady ustalania wysokości podatku, tak aby ustawa konkretnie określała zasady ustalania wysokości podatku.

Zgodnie z art. 69 opisywanej ustawy, Prezes URE informuje ministra właściwego do spraw finansów publicznych o wydaniu koncesji na wytwarzanie w morskiej farmie wiatrowej oraz jej zmianie w zakresie mocy zainstalowanej elektrycznej morskiej farmy wiatrowej w terminie 14 dni od dnia wydania decyzji o wydaniu koncesji lub jej zmianie. Jednakże, w kształcie obecnie proponowanych regulacji wydaje się, że jest to bezcelowy przepis, ponieważ regulacje dotyczące podatku od morskich farm wiatrowych nie przewidują, aby minister właściwy do spraw finansów publicznych był organem podatkowym właściwym dla tego podatku, co powoduje brak uzasadnienia dla powiadamiania ministra właściwego do spraw finansów publicznych przez Prezesa URE proponowanego w art. 69 projektu ustawy o promowaniuwytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych.

Podsumowanie

Inicjatywa wprowadzenia podatku od morskich farm wiatrowych wydaje się być słuszna, gdyż zapewnia realizację zasady równości opodatkowania. Jeżeli bowiem podatkowi od nieruchomości podlegają tylko elektrownie wiatrowe zlokalizowane na lądzie, to uzasadnionym wydaje się również wprowadzenie podatku obejmującego elektrownie wiatrowe zlokalizowane w wyłącznej strefie ekonomicznej, które nie są opodatkowane tylko z tego względu, że znajdują się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednakże, z drugiej strony należałoby się zastanowić, czy wprowadzenie podatku od morskich farm wiatrowych jest uzasadnione, jeżeli wprowadzenie przepisów mających na celu uregulowanie statusu prawnego morskich farm wiatrowych mają na celu promowanie wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych.

Piotr Gajewski – doktorant w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych i Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego – dziedzina nauk społecznych, absolwent studiów prawniczych na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego, prezes i założyciel Międzywydziałowego Koła Naukowego Energetyki Uniwersytetu Gdańskiego, a także działacz w wielu innych kołach naukowych działających na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego, inicjator i współorganizator ogólnopolskich konferencji naukowych oraz recenzowanych monografii naukowych związanych z prawem publicznym

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *